سایت دائرة المعارف شبکه اسلامی

www.IslamWebPedia.com

  عنوان مقاله : حكم نماز
 

شماره مقاله :

11192  

تعداد مشاهده :

266

 

     

 

حكم نماز

قرآن، سنت و اجماع امت، نماز را بر هر مسلمان عاقل و بالغ، فرض گردانیده است. فقط بر زنی كه در دوران حیض یا نفاس بسر می‌برد، فرض نیست.

الله متعال می‌فرماید:

«و به آنان دستور داده نشده است مگر اینكه الله متعال را مخلصانه و حق گرایانه پرستش نمایند و فقط بر دین او باشند و نماز را بر پای دارند و زكات بدهند. و این است آیین راست و درست».[1]

و در جایی دیگر می‌فرماید:

«همانا نماز بر مؤمنان فرض است و اوقات معینی دارد».[2]

هنگامی كه نبی اكرم صلی الله علیه وسلم معاذ رضی الله عنه را به یمن فرستاد، فرمود: «و به آنها اعلام كن كه الله متعال در شبانه روز، پنج نماز بر آنها فرض گردانیده است»([3]).

ابن عمر رضی الله عنه می‌گوید: نبی اكرم صلی الله علیه وسلم فرمود:‌ «بُنِيَ الإِسْلامُ عَلَى خَمْسٍ شَهَادَةِ أَنْ لا إِلَهَ إِلا اللَّهُ و َإِقَامِ الصَّلاةِ و َإِيتَاءِ الزَّكَاةِ وَصَوْمِ رَمَضَان و الحج لِمَنِ استَطَعتُم»([4]). «اسلام بر پنج چیز بنیان گذاری شده است: 1ـ گواهی دادن بر اینكه هیچ معبودی بجز الله، وجود ندارد 2ـ برگزاری نماز 3ـ پرداخت زكات 4ـ روزه گرفتن رمضان5ـ حج بیت الله برای كسی كه استطاعت آن را دارد».

عباده بن صامت رضی الله عنه می‌گوید: شنیدم كه رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمود: «خَمْسُ صَلَوَاتٍ كَتَبَهُنَّ اللَّهُ عَلَى الْعِبَادِ فَمَنْ جَاءَ بِهِنَّ لَمْ يُضَيِّعْ مِنْهُنَّ شَيْئًا اسْتِخْفَافًا بِحَقِّهِنَّ كَانَ لَهُ عِنْدَ اللَّهِ عَهْدٌ أَنْ يُدْخِلَهُ الْجَنَّةَ»([5]). «الله متعال، پنج نماز بر بندگانش، فرض نموده است. هر كس، آنها را بدون استخفاف، ادا نمايد و ضايع نگرداند، الله عهد نموده است كه او را وارد بهشت نمايد».

آیات و احادیث درباره فرضیت نماز بسیار زیادند كه ما به ذكر همین اندازه اكتفا می‌كنیم.

همچنین امت اسلام بر فرض بودن پنج نماز در شبانه روز، اجماع نموده اند([6]).

اما نمازهای پنج گانه بر زنانی كه در دوران عادت ماهیانه و یا نفاس بسر می‌برند، فرض نیست زیرا رسول الله  صلی الله علیه وسلم فرمود: «ألَيسَت إِذَا حاضَت لَم تُصَلِّ وَ لَم تَصٌم»([7]). يعنی: «مگر نه اين است كه زن، در دوران عادت ماهانه، نماز نمى‌خواند و روزه نمى‌گيرد؟».

منبع: جایگاه نماز در اسلام از دیدگاه کتاب و سنت, مؤلف: دكتر سعيد بن علي بن وهف قحطاني، ترجمه: عبدالقادر ترشابی.

 



[1] - ﴿وَمَآ أُمِرُوٓاْ إِلَّا لِيَعۡبُدُواْ ٱللَّهَ مُخۡلِصِينَ لَهُ ٱلدِّينَ حُنَفَآءَ وَيُقِيمُواْ ٱلصَّلَوٰةَ وَيُؤۡتُواْ ٱلزَّكَوٰةَۚ وَذَٰلِكَ دِينُ ٱلۡقَيِّمَةِ ٥ [البينة: 5]

[2] - ﴿إِنَّ ٱلصَّلَوٰةَ كَانَتۡ عَلَى ٱلۡمُؤۡمِنِينَ كِتَٰبٗا مَّوۡقُوتٗا [النساء: 103]

[3]- بخاری (1395) و مسلم (50).

[4]- بخاری (8) و مسلم (16).

[5]- سنن ابوداوود و صحیح سنن ابوداوود (1/1،/266/86).

[6]- المغنی ابن قدامه (3/6).

 

[7]- بخاری (1/114) و مسلم.